Aluminiumik suliniut kisitsisinngorlugu

Aluminumik suliniut angisuujuvoq, soorlu kisitsisit takutikkaat. Taakkunani erserpoq suliniummut atatillugu sanaartugassat angisuujunerat, minnerunngitsumillu suliniut piviusunngortinnissaanut aalajanginnginnermi, pilersaarusiornermut ineriartortitsinermullu piffissamik annertuumik atuiffiusussaanera. Aluminiumik suliniut ineriartortinniarlugu misissuinernut annertuunik piffissamik atuilluni sulisoqarpoq. Misissuinerit naggataanni takutissavaat, suliniummut qanoq annertutigisunik, piffissamik, kisitsisinik pingaaruteqartunik assigiinngitsunik atuisoqassanersoq. Ataanni takussutissaq takuneqarsinnaavoq 2010-mi upernaakkut kisitsisit pingaarnerit. 

Aluminiumik suliniut kisitsisinngorlugu

Aluminiumik suliniummut attuumatillugu sanaartugassat, ingeniørillu kisitsinerminni inernerisaat inuinnarnit takuneqarsinnaanngillat. Tassani peqqutaavoq suliamik peqataasut, Alcoa aamma Namminersorlutik Oqartussat, ataatimoorlutik paasissutissanik pineqartunut piginnittuummata. Suliniummillu paasissutissat allat – nalunaarusiat, misissueqqissaarnerit il.il., ukununi nittartakkani aaneqarsinnaapput, aluminium.gl imaluunniit Namminersorlutik Oqartussat nittartagaani www.smv.gl.

Sooq kisitsisit allanngorarpat?

Misissuinerit annertusiartornerisa ilutigalugu, suliniummut tunngatillugu apeqqutinut akissutissat erseqqissiartortarput  (takussutissaq ataanni takuneqarsinnaavoq suliniutip pingaanertut killiffissai – MoU-mik killiffiit). Misissuinerni inernerit takkuttut ilutigalugit, kisitsisinik tulluarsaalluni naligiissaarisoqartarpoq. Naak naligiissaarinerit suli ingerlanneqaraluartut, pingaaruteqarpoq suliniut piviusunngussappat suli misissuinerit pingaarnerit ingerlanneqartariaqarmata. Tassami suli kisitsinerit naatsorsuinerillu ingerlanneqarput, taamaallaalli aallartinneraniit apeqqutinut nalornissutsit annikinneruinnarlutik.

Takussutissaq 1: Suliniutip killiffissai (MoU-mik killiffiit):Figur 1: Projektets faser (MoU faserne):

Killiffik 1 – suliniummut ajoqutaasinnaasunut qitiusumik paasiniaaneq (suliniut piviusunngorsinnaava?)

Killiffik 2 -  asimi, teknikkikkullu misissueqqissaarnerit annertuut (qanoq iliortoqarsinnaava, aammalu qanoq akeqassangava?)

Killiffik 3 – suliap ilusilersoqqissaarnera aammalu naggataarutaasumik isumaqatigiissummut, aningaasatigullu isumaqatigiinniarneq (suut piumasaqaataassappat aamma kiap sanassaneraa?)

Assersuutigalugu kisitsisit pingaarnerit ilaat atorlugit, soorlu akinut missingersuutit najoqqutaralugit suliniutip imminut napatissinnaanera nalilerneqarsinnaanera. Suliniummi piumasaaqaatit malittaralugit, misissuititsinerni paasiniaaqqissaarnernilu inerneri tunngavigalugit akinut missingersuutit suliarineqartarput. Akinulli missingersuut siulleq takkummalli, Kalaalli Nunaanni Suliffissuit Nukinnik Annertuumik Pisariaqartitsisut Pillugit Nassuiaataani, apriili 2007, piumasaqaatit arlallit allanngortinneqarnikuuput:

• Suliniummi erngup nukinganit nukissiorfiit 3-miit 2-mut ikilineqarput
• Suliniutip sananeqarnissaanut inuit ikinnerusut sulisorineqassapput (5000-iniit 2600-inut)
• Erngup nukinga atorlugu nukissiornissamut periarfissanut atatillugu erngup pissusaannik aammalu nunap sananeqaataanik ilisimasaqarnerulerneq
• 2007-mi naatsorsuinermi aluminiuliorfik ukiumut ilimagisamik tunisassiassai tonsit 340.000-iupput. 2010-mili naatsorsuinermi ilimagineqarpoq aluminiuliorfik ukiumut tonsit 400.000-it tunisassiarisassagai.

Tassa erseqqissarniarlugu piumasaqaatit allanngoraangata, kisitsisit tulluarsartariaqartarmata.

Pingaaruteqarpormi paasissallugu, kisitsisinut allannguutit nalorninartortaqaraluartut atorsinnaassallugit, suliniut sumut ineriartornerata killiffia tunngavigalugu.

Kisitsisit piviusorpalaartut takusinnaajumallugit, suliniutini angisuunni akinut missingersuutit ataqatigiimmik aaqqissuussamik immikkoortinneqartarput, (takujuk ataanni takussutissaq 2). Immikkoortitsinerit atorneqarsinnaapput suliniutip ineriartornera sumut killinnerneranut paasissutissatut, akissaanut naatsorsuutit sumut killinnerat tunngavigalugu. Taamaasilluni akissaanut naatsorsuutit eqqornerusut najoqqutaralugit, piviusorpalaarnerusumik aalajangernissamut tunngavittut atorneqarsinnaassallutik.

Ataqatigiimmik aaqqissuussamik immikkoortitsisarneq AACE International-imit suliarineqarpoq, tassa inuit suliffeqarfiillu akinut naatsorsuinermut aammalu aningaasartuutinut pilersaarusiornermut suliaqartut kattuffiat. Assersuutigalu 2008-mi aalajangiinissamut aki missingersuut tunngaviusoq immikkoortumi 5-mi naatsorsuuneqarpoq. Piginnittussaaneq aalajangertinnagu piumasarineqarpoq akinut missingersuutip immikkoortumut 4-amut qullarneqassasoq, suliniullu tuniniarneqassappat immikkoortumut  3-mut qullartariaqarluni. Pissutit assigiinngitsut tunngavigalugit immikkoortunut aalajangersimasunut inissiisoqartarput, soorlu akinut missingersuutinik naatsorsuinermi aammalu suliniutip sumut killinnera apeqqutaatillugu. Taamatut ataqatigiimmik aaqqissuussamik immikkoortitsisarneq aluminiumik suliniummut tulluarsarlugu aamma atorneqarpoq.

AACE International-ip nittartagaanut isissaguit: http://www.aacei.org/

Takussutissaq 2: Ataqatigiimmik aaqqissuussamik immikkoortitsisarneq

Immikkoortoq 5 – Suliniummut tunngatillugu suliassat 0-2 %-mik suliarineqarput

Immikkoortoq 4 – Suliniummut tunngatillugu suliassat 1-15 %-mik suliarineqarput

Immikkoortoq 3 – Suliniummut tunngatillugu suliassat 10-40 %-mik suliarineqarput

Immikkoortoq 2 – Suliniummut tunngatillugu suliassat 30-70 %-mik suliarineqarput

Immikkoortoq 1 – Suliniummut tunngatillugu suliassat 50-100 %-mik suliarineqarput

Ataqatigiimmik aaqqissuussamik immikkoortitsisarneq pillugu tuluttoortua uani atuarsinnaavat. (Download)